Biżuteria ubezpieczona: pułap wartości, którego nikt nie przewiduje

To najbardziej nieznana zasada opodatkowania biżuterii — i ta, która przysparza najwięcej nieprzyjemnych niespodzianek w momencie składania deklaracji.

Co mówi prawo

Artykuł 764 ust. II francuskiego Kodeksu podatkowego stanowi, że w przypadku biżuterii, kamieni szlachetnych, dzieł sztuki lub przedmiotów kolekcjonerskich wartość podlegająca opodatkowaniu nie może być niższa niż wycena zawarta w umowach ubezpieczenia od kradzieży lub pożaru obowiązujących w dniu śmierci, zawartych przez zmarłego, jego małżonka lub wstępnych mniej niż dziesięć lat przed otwarciem spadku. W przypadku kilku polis podstawę stanowi średnia wycen.

W praktyce: jeśli pierścionek był ubezpieczony na 40 000 € w umowie z 2019 r., nadal obowiązującej w dniu śmierci, bardzo trudno będzie zadeklarować go na 15 000 €, nawet jeśli taka jest jego rzeczywista wartość odsprzedaży.

Dlaczego różnica jest często znaczna

Wartość ubezpieczeniowa nie jest wartością rynkową. Odpowiada ona kwocie, jaką należałoby wydać, aby kupić dany przedmiot nowy w salonie, z uwzględnieniem marż i VAT. Jest więc naturalnie wyższa — często dwukrotnie, a czasem nawet więcej — od ceny, za którą biżuteria faktycznie jest sprzedawana jako używana.

Do tego dochodzi efekt zamrożenia: wiele umów zawiera starą wycenę, nigdy nieaktualizowaną, sporządzoną w czasach, gdy rynek lub ceny były inne.

Co mogą zrobić spadkobiercy

• Sprawdzić istnienie i datę umów. Umowa zawarta ponad dziesięć lat temu lub wypowiedziana przed śmiercią nie podlega tej zasadzie. Data ma znaczenie tak samo jak kwota.
• Sprawdzić, co faktycznie obejmuje polisa. Ryczałtowa wycena „przedmiotów wartościowych” w umowie multiryzyko mieszkaniowe może stanowić podstawę tylko wtedy, gdy dotyczy konkretnie biżuterii, kamieni szlachetnych lub dzieł sztuki — a nie nieokreślonego ryczałtu.
• Mimo wszystko zlecić ekspertyzę. Udokumentowana profesjonalna wycena jest przydatna: pomaga notariuszowi, służy do podziału między spadkobierców i przygotowuje ewentualną sprzedaż.
• Poinformować notariusza o umowie. Niepodanie jej do wiadomości w nadziei, że pozostanie niezauważona, to zły pomysł: administracja może ją odnaleźć.

Częsty przypadek sprzedaży przedmiotu za znacznie niższą cenę

Zdarza się, że spadkobiercy sprzedają biżuterię za 12 000 €, podczas gdy była ubezpieczona na 30 000 €, a następnie odkrywają, że zadeklarowana wartość nie może być niższa niż uzyskana cena. Taka sytuacja jest do opanowania: Twój notariusz ma argumenty — sprzedaż publiczna w ciągu dwóch lat, zbyt stara umowa, niespecyficzne zabezpieczenie — ale znacznie lepiej jej zapobiegać niż leczyć. Dlatego tak ważne jest przeanalizowanie ubezpieczeń przed sprzedażą.

Zaktualizowano 24 lipca 2026 r. — stawki i kwoty wolne mogą ulec zmianie w każdej ustawie budżetowej.