Forfait meubilair van 5%: waarom het uw juwelen niet dekt

Dit is een van de meest voorkomende verwarringen — en een van de duurste — in nalatenschappen met juwelen. Het 'forfait van 5%' bestaat wel, maar het doet niet wat veel erfgenamen denken dat het doet.

Wat het forfait van 5% precies zegt

Het 3° van I van artikel 764 van de Franse Algemene Belastingwet bepaalt dat, bij gebrek aan een openbare verkoop of een boedelbeschrijving, de belastbare waarde van de roerende goederen niet lager mag zijn dan 5% van het geheel van de andere roerende en onroerende waarden van de nalatenschap.

Twee preciseringen zijn nodig. Ten eerste gaat het om een minimum, niet om een maximum of een comfortoptie: het is een bodem die van toepassing is wanneer niets preciezer bestaat. Ten tweede, en vooral, heeft het alleen betrekking op roerende goederen.

'Roerende goederen': een precies begrip

Artikel 534 van het Franse Burgerlijk Wetboek definieert ze als goederen bestemd voor het gebruik en de sier van appartementen: bedden, stoelen, tafels, wandtapijten, spiegels, klokken… Kortom, wat een woning meubileert.

Een ring, een ketting, een diamant op papier, een verzamelhorloge of een schilderij meubileren een appartement niet in juridische zin. Ze vallen onder II van artikel 764, dat voor hen een eigen beoordelingsregime organiseert. De fiscale doctrine gepubliceerd in het BOFiP bevestigt dit: juwelen, edelstenen, kunstvoorwerpen en verzamelobjecten zijn uitgesloten van het meubilairforfait en moeten afzonderlijk worden aangegeven.

De praktische gevolgen voor erfgenamen

Drie fouten komen regelmatig voor:

• Denken dat 5% 'alles dekt' en niets aangeven voor juwelen. Bij een controle kan de belastingdienst hun waarde opnieuw opvoeren, met vertragingsrente.
• Juwelen optellen bij de meubelen in een enkele lijn van meubilair. De aangifte wordt onnauwkeurig en kwetsbaar, terwijl juwelen vaak het belangrijkste roerende actief zijn.
• Onderwaarderen door omgekeerde voorzichtigheid: een zeer lage waarde 'op het gevoel' aangeven. Als er een verzekeringspolis bestaat, stelt die een bodem vast die deze onderwaardering onmiddellijk betwistbaar maakt.

Omgekeerd beveiligt een schriftelijke expertise op de sterfdag de aangifte in beide richtingen: ze vermijdt zowel riskante onderwaardering als overwaardering, die erfgenamen onnodige rechten zou doen betalen.

Laatst bijgewerkt op 24 juli 2026 — de tarieven en vrijstellingen kunnen wijzigen bij elke begrotingswet.