Het geschonken juweel komt bij de verdeling terug tegen de waarde van vandaag

Dit is de minst bekende regel bij families, en een van de meest explosieve op het moment van een nalatenschap. Het komt neer op één zin: een geschonken goed wordt niet geteld voor wat het waard was op de dag van de schenking, maar voor wat het waard is op de dag van de verdeling.

Wat artikel 860 van het Burgerlijk Wetboek zegt

Wanneer een schenking voor inbreng in aanmerking komt, is de inbreng verschuldigd tegen de waarde van het geschonken goed op het tijdstip van de verdeling, volgens de staat waarin het zich bevond op het tijdstip van de schenking. Met andere woorden: men neemt het juweel zoals het was toen het werd geschonken — dezelfde stenen, dezelfde zetting, dezelfde staat — en past de prijzen van vandaag toe.

Als het goed vóór de verdeling is verkocht, wordt de waarde op de dag van de verkoop aangehouden. De logica van de regeling is gelijkheid tussen erfgenamen: inflatie en marktontwikkelingen neutraliseren, zodat degene die vroeg heeft ontvangen noch bevoordeeld noch benadeeld wordt.

Waarom juwelen bijzonder getroffen worden

Weinig goederen kennen zulke sterke schommelingen. De goudprijs is in twintig jaar tijd meerdere malen vermenigvuldigd; bepaalde gekleurde stenen hebben hun prijs zien stijgen; stukken van de grote huizen worden vandaag verhandeld ver boven hun oorspronkelijke prijs, terwijl andere juwelen, die bij aankoop zeer duur waren, het grootste deel van hun verkoopwaarde hebben verloren.

Twee kinderen die met een interval van twintig jaar 'hetzelfde' hebben ontvangen, kunnen zo bij de verdeling met aanzienlijke verschillen komen te zitten — zonder dat iemand iets verkeerd heeft gedaan.

Een sprekend voorbeeld

In 2006 geeft een moeder aan haar oudste dochter een ring geschat op 9.000 €; in 2016 geeft ze aan haar jongste dochter een ketting met een toen gelijkwaardige waarde. Bij het overlijden, in 2026, is de ring 22.000 € waard en de ketting 11.000 €.

Bij de verdeling wordt geacht dat de oudste 22.000 € heeft ontvangen, de jongste 11.000 €. Het verschil wordt gecompenseerd op de rest van de nalatenschap — en als de nalatenschap onvoldoende is, kan de oudste een vergoeding verschuldigd zijn. Families verscheuren zich over exact dit soort situaties, vaak omdat niemand de regel had voorzien.

Hoe u zich hiertegen kunt beschermen

• Laat elk juweel schatten en dateren op het moment van de schenking: dit document zal de staat van het stuk vaststellen, de referentie die artikel 860 voorschrijft.
• Fotografeer het stuk vanuit meerdere hoeken, met eventuele certificaten.
• Bespreek het met uw notaris: afhankelijk van de situatie kan een verdeling bij leven (donation-partage) de waarden bevriezen en dit mechanisme juist vermijden. Dat is een beslissing die aan hem of haar toekomt, niet aan ons — maar het verdient om te worden besproken vóór u schenkt.
• Laat opnieuw taxeren op het moment van de verdeling: het gaat om de waarde van dat moment, en die moet door een professional worden vastgesteld, anders ontaardt de discussie in een taxatie aan de toonbank.

Wij treden op aan beide uiteinden van deze keten: op het moment van de schenking, om te dateren en te becijferen; op het moment van de verdeling, om objectief opnieuw te taxeren. In beide gevallen wordt hetzelfde document afgegeven aan alle erfgenamen die erom vragen — transparantie is verreweg de beste geruststelling.

Bijgewerkt op 25 juli 2026 — de vrijstellingen en aangiftemodaliteiten veranderen regelmatig; controleer de geldende regel op de dag van uw schenking.