Κατʼ αποκοπή παροχή 5% για τα έπιπλα: γιατί δεν καλύπτει τα κοσμήματά σας

Είναι μία από τις συχνότερες συγχύσεις — και μία από τις πιο δαπανηρές — στις κληρονομιές που περιλαμβάνουν κοσμήματα. Η «κατʼ αποκοπή παροχή 5%» υπάρχει, αλλά δεν κάνει αυτό που πολλοί κληρονόμοι πιστεύουν ότι κάνει.

Τι ακριβώς προβλέπει η κατʼ αποκοπή παροχή 5%

Το 3° του Ι του άρθρου 764 του Γενικού Φορολογικού Κώδικα προβλέπει ότι, ελλείψει δημόσιου πλειστηριασμού ή απογραφής, η φορολογητέα αξία των επίπλων οικιακής χρήσης δεν μπορεί να είναι χαμηλότερη από 5% του συνόλου των άλλων κινητών και ακίνητων περιουσιακών στοιχείων της κληρονομιάς.

Δύο διευκρινίσεις είναι απαραίτητες. Πρώτον, πρόκειται για ελάχιστο, όχι για ανώτατο όριο ούτε για επιλογή άνεσης: είναι ένα κατώτατο όριο που εφαρμόζεται όταν δεν υπάρχει κάτι πιο συγκεκριμένο. Δεύτερον, και κυρίως, αφορά μόνο τα έπιπλα οικιακής χρήσης.

«Έπιπλα οικιακής χρήσης»: μια ακριβής έννοια

Το άρθρο 534 του Αστικού Κώδικα τα ορίζει ως έπιπλα που προορίζονται για χρήση και διακόσμηση των διαμερισμάτων: κρεβάτια, καθίσματα, τραπέζια, ταπισερί, καθρέφτες, ρολόγια τοίχου… Με άλλα λόγια, ό,τι επιπλώνει μια κατοικία.

Ένα δαχτυλίδι, ένα κολιέ, ένα διαμάντι με πιστοποιητικό, ένα ρολόι συλλεκτικό ή ένας πίνακας δεν επιπλώνουν ένα διαμέρισμα με τη νομική έννοια. Αυτά υπάγονται στο ΙΙ του άρθρου 764, το οποίο προβλέπει για αυτά ειδικό καθεστώς εκτίμησης. Η φορολογική θεωρία που δημοσιεύεται στο BOFiP το επιβεβαιώνει: κοσμήματα, πολύτιμοι λίθοι, έργα τέχνης και συλλογών εξαιρούνται από την κατʼ αποκοπή παροχή επίπλων και πρέπει να δηλώνονται ξεχωριστά.

Οι πρακτικές συνέπειες για τους κληρονόμους

Τρία λάθη επαναλαμβάνονται συχνά:

• Να πιστεύετε ότι το 5% «τα καλύπτει όλα» και να μη δηλώνετε τίποτα για τα κοσμήματα. Σε περίπτωση ελέγχου, η διοίκηση μπορεί να επαναφέρει την αξία τους, με τόκους υπερημερίας.
• Να προσθέτετε τα κοσμήματα στα έπιπλα σε μία ενιαία γραμμή επίπλων. Η δήλωση γίνεται ανακριβής και ευάλωτη, ενώ τα κοσμήματα είναι συχνά το πιο σημαντικό κινητό περιουσιακό στοιχείο.
• Να υποτιμάτε από ανεστραμμένη σύνεση: να δηλώνετε «κατά προσέγγιση» μια πολύ χαμηλή αξία. Εάν υπάρχει ασφαλιστήριο συμβόλαιο, αυτό καθορίζει ένα κατώτατο όριο που καθιστά αυτή την υποτίμηση άμεσα αμφισβητήσιμη.

Αντίθετα, μια γραπτή εκτίμηση που γίνεται την ημέρα του θανάτου κατοχυρώνει τη δήλωση και προς τις δύο κατευθύνσεις: αποφεύγει την επικίνδυνη υποτίμηση, όπως και την υπερτίμηση, που θα έκανε τους κληρονόμους να πληρώσουν περιττούς φόρους.

Ενημερώθηκε στις 24 Ιουλίου 2026 — οι κλίμακες και οι απαλλαγές ενδέχεται να αλλάξουν με κάθε νόμο για τα οικονομικά.